اسلام ،دمکراسي ونظام سياسي در خاورميانه وشمال افريقا(مصر)

درگفتگو با دکتر جواد اطاعت استاد دانشگاه شهيد بهشتي منتشر شده در سالنامه روزنامه آرمان

بي شک مهمترين واقعه اوائل هزاره سوم را مي توان وقوع خيزش هاي مردمي در کشورهاي خاورميانه دانست. انقلاب هايي که زبانه آن از چرخ دستي جوانکي سبزي فروش به کاخهاي حاکمين اقتدار گرا رسيد و کاخ تفرعن آنان را در هم کوبيد. ديکتاتورها يک به يک ساقط شدند و بساطشان درهم پيچيد. اکنون پس از فروکش کردن تب و تاب انقلاب ها، مسئله اي که متفکرين و انديشمندان حوزه سياست را به خود معطوف داشته، آينده تحولات و سامان دهي ساختار هايي است که امکان بازتوليد سازه هاي اقتداگرا و توتاليتر را به حداقل برساند و شهد شيرين آزادي را به تلخ مزه استبداد و خودکامگي نسپارد. بديهي است که بساط ديکتاتوري و مولفه هاي زمينه ساز چنين ساختار معوجي بسي فراخ تر از بروز و ظهور يک ديکتاتور خودکامه است و براي پايان بخشي به اين سيکل باطل مداقه موشکافانه در اين مقوله امري اجتناب ناپذير است. در برهه پيروزي انقلاب تمامي گروه ها و نحله هاي سياسي به لحاظ سلبي متفق القول هستند؛اما در مرحله گذاراز وضع موجود به وضع مطلوب همه طيف ها مطالبات خاص خود را مطرح مي سازند. در حال حاضر چگونگي شکل گيري نهادها و ساختارهاي حقوق اساسي مسئله اصلي جوامع انقلابي خاورميانه است، شناخت گزاره مطلوب و جامع الاطراف براي نيل به مقصود غايي دغدغه انديشمندان و متفکرين سياسي است. با توجه به وضعيت خاص اين جوامع و نقش دين و مولفه هاي برآمده از آن در اين کشورها و برداشت هاي متفاوتي که از اين موضوع در گروه هاي مختلف وجود دارد به فراخور وقتمان نسبت دموکراسي با اسلام  وآزادي با عدالت را با دکتر جواد اطاعت استاد دانشگاه شهيد بهشتي در گپ و گفتي تحليلي مطرح ساخته ايم ، تا از درون آن نظام حقوقي وانتخاباتي متناسب با کشور مصر را استخراج کنيم. دکتر اطاعت از تفسير سه گانه گروه هاي سياسي نسبت به همخواني اسلام و دموکراسي مي گويد و متذکر مي شود اين دو مي توانند با هم آميزش داشته باشند. وي  رابطه عدالت وآزادي را ارگانيکال ، در هم تنيده و انفکاک ناپذير مي خواند ونظام نيمه رياستي –نيمه پارلماني همراه با دونظام  انخاباتي اکثريت نسبي ونظام تناسبي را براي ساختار سياسي –حقوقي مصر پيشنهاد مي دهد. توجه شما را به اين گفت و گو جلب مي کنيم.( گفتگو رضا رئيسي )